Nadrealizam u slikarstvu


Slikarstvo obnovom naracije i pseudomimetičkog akademskog prikazivanja postaje umjetnost obnove figuracije i narativno-književnog mišljenja o slici i slikarstvu. Teme slike (snovi, fantazije, halucinacije, erotični ili apokaliptički prizori) određuju nadrealistički karakter slike. Pseudo-mimetičko prikazivanje zasnovano na iluzionističkom perspektivnom prostoru i kvazirealističkom prikazivanju figura i predmeta retorički naglašava nestvarni, alegorijski i fikcionalni karakter prikazanog ili konstruiranog prizora.

Teško je razlikovati pravi nadrealistički stil, jer je on rezultat različitih pristupa više ličnosti, a ne zajednički, kolektivni. Ipak kod svih slikara, koji su se smatrali učesnicima u pokretu, osjeća se utjecaj Freudovih teorija o ispitivanju nesvjesnih mehanizama i važnosti događajima u snu, asocijacijama nepriličnih misli.

Najznačajniji su predstavnici nadrealizma u slikarstvu:

Paul Klee, Max Ernst, Joan Miró, André Masson, Yves Tanguy, Salvador Dalí, René Magritte, Paul Delvaux, Francis Picabia, Marcel Duchamp.

Prve izložbe nadrealističkih slikara održane su 1925. i 1926. u Parizu. Radovi nadrealista međusobno se razlikuju tematski, stilsko-morfološki i estetski. Neki su umjetnici, poput Ernsta, Massona i Miróa, eksperimentirali s različitim novim tehnikama kojima su nastojali uključiti automatizam u stvaranju likovnog djela. Jedna od njih je eng. frottage, postupak otiskivanja trljanjem olovkom po komadu papira ili platna položena preko izlizane podne daske, gomile zapletenih konopaca i sl.; eng. grattage, grebanje po slikarskom platnu; kolaž i kolaž-fotografije.

Drugi, poput Magritta i Dalíja (predstavnici verističkoga nadrealizma), fotografskom su točnošću slikali iracionalno-vizionarske kompozicije u kojima se kao glavni element javljaju fantastični krajolici, ljudsko-životinjske spodobe ili neobični predmeti u neočekivanim odnosima. U različitim inačicama, često u slobodnim, nesuvislim igrama imaginacije, nadrealističke težnje u slikarstvu i grafici traju do danas.

U verističkom nadrealizmu umjetnici slikaju likove ljudi, životinja ili stvari fotografskom točnošću, s detaljima grotesknog i halucinantnog karaktera.

Joan_Miró
1925. Joan Miró – Karneval Harlekina